Банктын жеке кабинети деген эмне
Кыргызстанда банктын жеке кабинети көбүнчө мобилдик тиркеме түрүндө иштейт: эсепти, картаны, депозитти жана кредитти бөлүмгө барбай эле ушул жерден башкарасыз. Айрым банктарда тиркемеден тышкары браузер аркылуу кирүүчү интернет-банкинг да сакталып калган, бирок жаңы функциялар адатта алгач тиркемеде чыгат. Ошондуктан «жеке кабинет», «интернет-банкинг» жана «мобилдик банкинг» деген сөздөр күнүмдүк колдонууда дээрлик бир эле нерсени билдирет.
Бөлүмдө массалык банктар да, чакан ишкерлерге жана региондордогу кардарларга багытталган банктар да бар: MBANK, Оптима Банктын Optima24 системасы, O!Bank, Бакай Банк, Элдик Банк, DemirBank, АБанк, KICB, Бай-Түшүм Банкы, Компаньон, Азия Банкы, Капитал Банк, ККБ жана FINCA.
Бардык банктардын кабинеттеринде эмне жалпы
Банктар ар башка болгону менен, жеке кабинеттин негизги мүмкүнчүлүктөрү дээрлик бирдей:
- Эсептер жана карталар. Калдыкты жана операциялардын тарыхын көрүү, көчүрмө алуу, картаны өз алдынча бөгөттөө жана лимиттерди өзгөртүү.
- Которуулар. Банктын ичинде телефон номери боюнча, башка банктардын карталарына жана эсептерине, ошондой эле чет өлкөгө которуулар.
- Төлөмдөр. Уюлдук байланыш, интернет, коммуналдык кызматтар, мамлекеттик төлөмдөр жана QR-код боюнча төлөө.
- Продуктулар. Депозит ачуу, жаңы картаны буйрутма кылуу, кредитке онлайн арыз берүү.
Бул функциялардын баары бардык банкта бирдей шартта иштейт дегенди билдирбейт. Банктар аралык которуулардын комиссиясы, лимиттер жана жеткиликтүү кызматтардын тизмеси банкка жараша айырмаланат, ал эми так маалымат ар бир банктын өз макаласында жана расмий сайтында берилет.
Бөлүмгө барбай эле эсеп ачуу
Көп банктар азыр жаңы кардарды бөлүмгө чакырбай эле кабыл алат. Тиркемени орнотуп, телефон номери менен катталып, паспортту сүрөткө тартасыз, ал эми банк маалыматтарды мамлекеттик системалар аркылуу текшерет. Бул аралыктан идентификация деп аталат. Андан кийин эсеп ачылат, көбүнчө виртуалдык карта да ошол замат чыгарылат, ал эми пластик картаны бөлүмдөн алууга же буйрутма кылууга болот.
Тартиби банкка жараша айырмаланат. Айрым банктарда онлайн ачылган эсепке лимиттер коюлат, аларды алып салуу үчүн бөлүмгө барып толук идентификациядан өтүү керек. Айрымдарында онлайн арызды тиркемеден тышкары сайттагы форма аркылуу да берүүгө болот. Ар бир банк боюнча кадамдар өзүнчө нускамаларда жазылган:
- MBANK тиркемесинде Visa виртуалдык картасын ачуу
- Бакай Банкта эсеп жана виртуалдык карта ачуу
- Элдик Банкта онлайн карта эсебин ачуу
- DemirBank тиркемесинде эсеп ачуу жана картага буйрутма берүү
- Бай-Түшүм Банкында онлайн карта ачуу
- Компаньон тиркемесинде катталуу жана аралыктан идентификациялоо
- Азия Банкында онлайн эсеп ачуу
- Капитал Банкта Capital Online аркылуу эсеп ачуу
- FINCA Mobile тиркемесинде онлайн эсеп ачуу
Банктардын кабинеттери эмнеси менен айырмаланат
Катталуу жолу. Жогоруда айтылгандай, айрым банктарда кабинетке толугу менен онлайн катталууга болот, башкаларында жетүү мүмкүнчүлүгү бөлүмдө же банк картасы аркылуу гана ачылат. Катталаардан мурун банктын макаласынан кайсы жол жеткиликтүү экенин караңыз.
Кирүү чекити. Бир банктар тиркеме менен катар браузердеги интернет-банкингди да колдошот, башкалары толугу менен тиркемеге өтүшкөн. Компьютерден иштөө сизге маанилүү болсо, муну алдын ала текшериңиз.
Бизнес үчүн өзүнчө система. Бир нече банкта юридикалык жактар жана жеке ишкерлер үчүн кабинет жеке жактардыкынан бөлөк: башка дарек, башка логин, кээде электрондук кол тамга же атайын программа талап кылынат. Жеке кабинеттин логини бизнес-кабинетте иштебейт.
Аталышы өзгөргөн банктар. Акыркы жылдары бир нече банк ребрендингден өттү. Элдик Банк мурун РСК Банк деп аталчу, АБанк мурун Айыл Банк деп аталчу. Өтүү мезгилинде эски жана жаңы тиркеме катар иштеши мүмкүн, жана эски тиркеменин логини жаңысында дайыма эле жарабайт. Ушундай учурда жаңы тиркемеде кайра катталуу керек болот.
Банк тандаганда эмнеге көңүл буруу керек
- Акча кайсы банкка түшөт. Айлык, пенсия же социалдык төлөмдөр кайсы банкка жана кайсы картага келерин билип алыңыз. Көп учурда негизги кабинет ошол банктыкы болуп калат.
- Которуулардын шарттары. Башка банктарга которуу, башка банктын банкоматынан накталай алуу жана чет өлкөгө которуу үчүн комиссиялар ар түрдүү. Шарттарды банктын тарифтер барагынан текшериңиз.
- Бөлүмдөр жана банкоматтар. Шаардан сырткары жашасаңыз, банктын сиздин аймактагы тармагы тиркемедеги функциялардан кем эмес маанилүү.
- Тиркеменин тили жана ыңгайлуулугу. Көпчүлүк банктардын тиркемеси кыргыз, орус жана англис тилдеринде иштейт, бирок котормонун сапаты ар башка.
Кредит жөнүндө ойлонуп жатсаңыз, алгач кредиттик тарыхыңызды кантип текшерүү керектигин караңыз. Сот аткаруучуларында карыз бар болсо, эсептерди колдонууда чектөөлөр пайда болушу мүмкүн, аны ПИН боюнча алдын ала текшерсе болот.
Көп кездешкен каталар жана коопсуздук
- Жасалма сайттар жана тиркемелер. Тиркемени App Store же Google Play дүкөнүнөн гана, мүмкүн болсо банктын расмий сайтындагы шилтеме аркылуу жүктөп алыңыз. Кирүү барагынын дарегин банктын сайтындагы дарек менен салыштырыңыз.
- SMS-коддор. Операцияны ырастоочу кодду эч кимге айтпаңыз, банктын кызматкерине да. Банк кардардан телефон аркылуу кодду сурабайт.
- Сырсөздү бир нече жолу туура эмес киргизүү. Бул эсептик жазууну бөгөттөйт. Бөгөттү көбүнчө байланыш борборуна чалып же бөлүмгө барып гана алууга болот.
- Эскирген телефон номери. Номериңизди алмаштырсаңыз, аны банкта да жаңыртыңыз, антпесе коддор келбей, кабинетке кирүү мүмкүн болбой калат.
- Паспорттун сүрөтү сапатсыз. Аралыктан идентификация көбүнчө сүрөт бүдөмүк же жарык чагылышып калгандыктан өтпөй калат. Паспортту жакшы жарыкта, толугу менен кадрга батырып тартыңыз.
Байланыштуу бөлүмдөр
Электрондук капчыктар жана төлөм кызматтары Төлөм системалары жана капчыктар бөлүмүндө, микрокаржы уюмдарынын кабинеттери Микрокаржы уюмдары (МКУ) бөлүмүндө чогултулган. Ипотека жана мамлекеттик турак жай программалары Турак жай жана ипотека бөлүмүндө каралат, ал эми каржыга тиешелүү башка суроолор Пайдалуу маалымат бөлүмүндө.
Тарифтер, комиссиялар, лимиттер жана эсеп ачуунун шарттары өзгөрүп турат. Акыркы маалыматты банктын расмий сайтынан же байланыш борборунан тактаңыз.
